Kryzysy w relacjach międzyludzkich: Przyczyny, rozwiązania i droga do odbudowy więzi – Wywiad z Krystyną Szkarłat, Women Life Coach

Relacje międzyludzkie bywają pełne wyzwań, co może prowadzić do kryzysów. Niezależnie od tego, czy chodzi o związki miłosne, przyjacielskie czy rodzinne, każda relacja wymaga pracy, zaangażowania i umiejętności rozwiązywania konfliktów. Krystyna Szkarłat, certyfikowany coach, trener kompetencji społecznych i mentor pomagająca odnaleźć balans, pewność siebie i motywację do działania, w wywiadzie dla iKobiece.pl podaje najczęstsze przyczyny kryzysów w relacjach międzyludzkich oraz sposoby, które mogą pomóc w ich przezwyciężaniu. Podczas rozmowy z Krystyną odkrywamy, jak zrozumienie podstawowych problemów – takich jak brak komunikacji, nierozwiązane konflikty, brak empatii czy różnice w wartościach – może pomóc w budowaniu zdrowszych i bardziej satysfakcjonujących więzi.

---

Redakcja: Jakie są najczęstsze przyczyny, które prowadzą do kryzysów w relacjach międzyludzkich, na które zwracasz szczególną uwagę w swojej pracy?

Krystyna Szkarłat: W swojej pracy jako mentor i doradca relacji zauważam kilka kluczowych przyczyn, które najczęściej prowadzą do kryzysów w relacjach międzyludzkich. Najczęściej są to:

• Brak komunikacji – to jedna z najczęstszych przyczyn problemów w relacjach. Niedostateczna lub nieefektywna komunikacja prowadzi do nieporozumień, braku zrozumienia i poczucia oddalenia. Często osoby w relacji zakładają, że ich partnerzy wiedzą, czego potrzebują, lub nie potrafią otwarcie wyrażać swoich emocji i potrzeb.
• Brak empatii i zrozumienia – kiedy w relacji brakuje wzajemnego zrozumienia i empatii, łatwo dochodzi do konfliktów. Ludzie zapominają, że każda osoba ma swoją unikalną perspektywę, potrzeby i doświadczenia. Niedostrzeganie tych różnic lub ignorowanie emocji drugiej strony prowadzi do frustracji i oddalenia.
• Niezaspokojenie podstawowych potrzeb emocjonalnych – relacje nie będą trwałe, jeśli nie są w stanie zaspokoić podstawowych potrzeb emocjonalnych uczestników, takich jak poczucie bezpieczeństwa, akceptacji, zaufania czy bliskości. Kiedy te potrzeby nie są spełniane, osoby w relacji zaczynają czuć się niezrozumiane, zaniedbane lub niedoceniane.
• Brak równowagi w relacji – równowaga w relacjach jest kluczowa. Kiedy jedna osoba staje się dominująca lub zaniedbuje swoje obowiązki w relacji, tworzy to napięcia. Relacje, które nie opierają się na wzajemnym wsparciu i zaangażowaniu, mogą wpaść w kryzys.
• Brak czasu na relację – wspólne spędzanie czasu i dbanie o relację jest niezbędne do jej utrzymania. Kiedy w codziennym życiu brakuje przestrzeni na rozmowy, bliskość czy wspólne aktywności, relacja może zacząć się rozpadać. Praca, obowiązki czy życie społeczne mogą skutkować zaniedbaniem tej sfery.
• Trudności w rozwiązywaniu konfliktów – każda relacja doświadcza konfliktów, ale to, jak są one rozwiązywane, jest kluczowe. Unikanie konfrontacji, wybuchy emocji zamiast spokojnej rozmowy, lub brak gotowości do kompromisów – to wszystko może prowadzić do narastających problemów i kryzysów w relacjach.
• Nieufność i zdrada – brak zaufania jest jedną z głównych przyczyn kryzysów. Zdrada, zarówno emocjonalna, jak i fizyczna, może zniszczyć relację. Zaufanie jest fundamentem każdej silnej relacji, a jego utrata powoduje poważne trudności w dalszym budowaniu więzi.
• Różnice w wartościach i celach życiowych – kiedy partnerzy mają różne cele, wartości lub wizje przyszłości, może to prowadzić do napięć. Konflikty pojawiają się, gdy jedna strona oczekuje, że druga dostosuje się do jej wizji, zamiast szukać wspólnych rozwiązań, które będą pasowały obu stronom.
• Problemy z tożsamością i indywidualnością – czasami osoby w relacji zapominają o zachowaniu swojej indywidualności. Przypadki, w których jedna ze stron całkowicie zatraca siebie w relacji, mogą prowadzić do poczucia wypalenia, frustracji i utraty tożsamości.
• Niezdolność do adaptacji do zmian – każda relacja przechodzi przez różne etapy życia. Zmiany takie jak pojawienie się dzieci, zmiany zawodowe, przeprowadzki czy starzenie się mogą wprowadzić wyzwania. Nieumiejętność adaptacji do tych zmian, zamknięcie się na nowe doświadczenia i rozwój może prowadzić do kryzysu.

Jako doradca relacji staram się pomagać osobom rozpoznać te wyzwania na wczesnym etapie i wspierać je w budowaniu zdrowszych, bardziej świadomych relacji opartych na komunikacji, zaufaniu i wzajemnym szacunku.

Jakie znaczenie ma komunikacja w rozwiązywaniu problemów w relacjach, zwłaszcza gdy pojawia się kryzys?

Coraz częściej mówi się o tym, że komunikacja odgrywa kluczową rolę w rozwiązywaniu problemów w relacjach, zwłaszcza w obliczu kryzysu. Badania psychologiczne wskazują, że skuteczna komunikacja, oparta na aktywnym słuchaniu, empatii i klarowności, pozwala na lepsze zrozumienie potrzeb i emocji drugiej osoby, co w konsekwencji prowadzi do bardziej konstruktywnego rozwiązywania konfliktów. W sytuacjach kryzysowych, gdy napięcia emocjonalne są wysokie, ważne jest, aby osoby zaangażowane w relację mogły wyrażać swoje uczucia bez obawy o osądy. Często sięgam do badań prowadzonych przez Johna Gottmana (amerykański psycholog), który badał dynamikę relacji i konfliktów małżeńskich. Wskazują one, że pary, które efektywnie komunikują się w trudnych chwilach, mają większe szanse na przezwyciężenie kryzysów i długotrwałe utrzymanie zdrowych relacji.

Czy istnieją pewne wzorce czy typowe sytuacje, które często prowadzą do kryzysów w relacjach i jak można się z nimi skutecznie uporać?

Tak, istnieje kilka typowych wzorców, które często prowadzą do kryzysów w relacjach. Należą do nich m.in. brak komunikacji, nierozwiązywanie konfliktów na bieżąco, różnice w oczekiwaniach, a także brak zaufania. Takie sytuacje mogą prowadzić do narastających napięć i poczucia niezrozumienia.

Aby skutecznie uporać się z tymi wyzwaniami, kluczowe jest:

• Otwarta komunikacja – regularne dzielenie się uczuciami i obawami pomaga uniknąć nieporozumień.
• Rozwiązywanie konfliktów – ważne jest, aby nie odkładać problemów na później, lecz rozmawiać o nich w sposób konstruktywny.
• Empatia i zrozumienie – stawianie się w sytuacji drugiej osoby może pomóc w lepszym zrozumieniu jej potrzeb i oczekiwań.
• Budowanie zaufania – konsekwencja w działaniu, szczerość i transparentność pomagają odbudować fundamenty relacji.

Zrozumienie tych wzorców oraz regularna praca nad relacją pomagają unikać kryzysów i wzmacniają więź między partnerami.

Jakie techniki czy narzędzia stosujesz, aby pomóc ludziom w pokonywaniu trudności w relacjach?

Jako mentor mogę zastosować różne techniki i narzędzia, aby pomóc w pokonywaniu trudności w relacjach. Oto kilka z nich:

• Aktywne słuchanie – pomaga mi to w pełnym zrozumieniu problemów, z jakimi boryka się osoba, i pokazuje jej, że jest wysłuchana i zrozumiana.
• Pytania refleksyjne – zadaję pytania, które skłaniają do zastanowienia się nad własnymi uczuciami, motywacjami i perspektywami w relacji. Pomaga to w introspekcji i szukaniu rozwiązań.
• Trening umiejętności komunikacyjnych – pomagam rozwijać umiejętności, takie jak asertywność, wyrażanie swoich potrzeb, aktywne słuchanie i rozwiązywanie konfliktów w sposób konstruktywny.
• Modelowanie pozytywnych wzorców – uczę, jak budować zdrowe granice, dbać o siebie w relacjach i skutecznie zarządzać emocjami.
• Techniki rozwiązywania konfliktów – pomagam w nauce negocjacji, mediacji oraz strategii kompromisów, które wspierają rozwiązanie trudnych sytuacji bez eskalacji.
• Praca z wartościami i celami – w sesjach coachingowych określamy wartości w relacji i dążenie do osiągnięcia wspólnych celów, co pozwala na lepsze zrozumienie i współpracę.

Dzięki tym narzędziom mogę wspierać osoby w budowaniu zdrowszych i bardziej satysfakcjonujących relacji.

Czy kryzysy w relacjach miłosnych różnią się od tych w relacjach przyjacielskich czy rodzinnych?

Pracując z moimi klientami, mogę pokusić się o stwierdzenie, że kryzysy w relacjach miłosnych mogą różnić się od tych w przyjacielskich czy rodzinnych, ponieważ w miłości często jest więcej emocjonalnego zaangażowania i oczekiwań. W relacjach miłosnych większa jest presja na intymność, bliskość i przyszłość razem, co sprawia, że kryzysy mogą być bardziej intensywne. W przyjaźniach czy rodzinie mamy zwykle bardziej stabilne fundamenty oparte na lojalności i zaufaniu, więc kryzysy mogą być trudniejsze do przeżycia, ale często nie obciążają nas aż tak dużymi lękami o przyszłość relacji.

Jakie są Twoje rady dla osób znajdujących się w trudnym momencie swojej relacji, które chcą próbować naprawić sytuację?

Będąc coachem i mentorem, chcę podzielić się kilkoma radami dla osób, które przeżywają trudny moment w swojej relacji, ale chcą spróbować ją naprawić. Takie sytuacje są zawsze wyzwaniem, ale warto podejść do nich z otwartością i gotowością do pracy nad sobą i relacją.

Mam kilka sugestii:

• Zrozumienie przyczyn problemu – pierwszym krokiem do naprawy jest zrozumienie, co właściwie poszło nie tak. Często w relacjach pojawiają się nieporozumienia, które wynikają z braku komunikacji, niedopowiedzeń czy różnych oczekiwań. Postaraj się spokojnie przeanalizować, co wywołało napięcia. Może warto poświęcić czas na rozmowę, w której każde z was będzie mogło wyrazić swoje uczucia i obawy, bez oskarżania drugiej strony.
• Komunikacja z empatią – komunikacja jest fundamentem każdej relacji. Kluczowe jest, aby słuchać, a nie tylko mówić. Staraj się nie przerywać, daj przestrzeń drugiej osobie na wyrażenie swoich myśli. Zamiast używać formy oskarżającej („ty zawsze…”), spróbuj mówić o swoich uczuciach i potrzebach („czuję się… kiedy…”). To pomaga unikać defensywności i sprzyja otwartości.
• Przeproś, jeśli to konieczne – jeśli czujesz, że popełniłeś błąd, nie bój się przeprosić. Szczere przeprosiny mają ogromną moc. Pokazują, że zależy Ci na relacji i rozumiesz, jak Twoje działania wpłynęły na drugą osobę.
• Zaangażowanie obu stron – w naprawianiu relacji ważne jest, aby obie osoby były zaangażowane i gotowe do pracy nad sobą i relacją. Jeśli tylko jedna strona wykazuje chęć zmiany, trudno będzie osiągnąć trwały efekt. Jeśli oboje chcecie to naprawić, musicie działać razem.
• Czas na refleksję – czasami najlepszym rozwiązaniem jest dać sobie trochę przestrzeni na przemyślenie sytuacji. To pozwala uniknąć podejmowania decyzji w emocjach. Przemyślenie, co naprawdę jest dla was ważne w tej relacji, może pomóc zyskać jasność.
• Odnalezienie wspólnych celów – w trudnych chwilach warto wrócić do tego, co łączyło was na początku. Jakie były wasze wspólne marzenia, wartości i cele? Odświeżenie tych elementów może pomóc odzyskać motywację do pracy nad relacją.
• Zróbcie wspólny krok do przodu – naprawianie relacji wymaga nie tylko słów, ale także działania. Małe gesty, które pokazują zaangażowanie i chęć naprawy, mają ogromne znaczenie. Może to być coś prostego, jak spędzenie wspólnego czasu, okazywanie wsparcia czy wprowadzenie drobnych zmian w codziennym zachowaniu.
• Cierpliwość – naprawa relacji to proces, który nie dzieje się z dnia na dzień. Może wymagać czasu, a czasami także kilku prób. Ważne, by nie tracić nadziei i być gotowym na to, że relacja nie wróci od razu do idealnego stanu. Cierpliwość i systematyczność to klucz do sukcesu.
• Kiedy poprosić o pomoc z zewnątrz – jeśli czujecie, że nie potraficie poradzić sobie sami, warto rozważyć pomoc terapeuty. Czasami obecność osoby trzeciej, która pomoże wam spojrzeć na sytuację z dystansu, może okazać się bardzo pomocna.

Relacje to dynamiczne procesy, które wymagają ciągłej pracy i zrozumienia. Jeśli obie strony są gotowe do pracy i zmiany, to jest szansa na odbudowanie i pogłębienie więzi. Ważne, by nie bać się stawić czoła trudnościom i działać z nadzieją, że każda trudna chwila może być szansą na rozwój.

Jakie są najczęstsze błędy popełniane przez ludzi w czasie kryzysu w relacji i jak można ich unikać?

W czasie kryzysu w relacji najczęstsze błędy to:

• Unikanie komunikacji – zamiast rozmawiać o problemach, ludzie często milczą, co pogłębia konflikt.
• Obwinianie drugiej strony – zamiast szukać wspólnej winy, każdy szuka „winnego”, co utrudnia rozwiązanie problemu.
• Zaniedbywanie potrzeb emocjonalnych – skupienie się na „wygranej” w konflikcie zamiast na zrozumieniu potrzeb partnera.

Aby ich unikać, warto regularnie rozmawiać o uczuciach i problemach. Zamiast obwiniać, szukać wspólnego rozwiązania i dbać o wzajemne zrozumienie i wsparcie emocjonalne.

Czy istnieją pewne znaki, które mogą wskazywać, że relacja znajduje się w poważnym kryzysie i wymaga interwencji?

Tak, istnieje wiele znaków, które mogą wskazywać, że relacja znajduje się w poważnym kryzysie i wymaga interwencji. Istnieje wiele badań i teorii, które zajmują się dynamiką relacji interpersonalnych. Oto kilka kluczowych sygnałów ostrzegawczych, które wskazują na kryzys w związku:

• Brak komunikacji – komunikacja jest fundamentem zdrowej relacji. Badania wskazują, że pary, które przestają ze sobą rozmawiać lub zaczynają unikać rozmów o ważnych kwestiach, często doświadczają pogorszenia więzi.
• Ciągłe konflikty i brak rozwiązywania problemów – polecam zgłaszanie się do terapii par lub interwencji w sytuacjach, w których dochodzi do ciągłych, nierozwiązanych sporów.
• Brak bliskości i intymności – partnerzy, którzy przestają spędzać czas razem, unikać bliskości, nie wyrażają uczuć, mogą mieć trudności w utrzymaniu zdrowego związku.
• Izolacja od innych – jeśli jeden lub oboje partnerów zaczynają unikać spędzania czasu z rodziną i przyjaciółmi, to może być to oznaka, że coś dzieje się z relacją.
• Brak zaufania i zdrada – zdrada, czy to fizyczna, czy emocjonalna, jest jednym z najpoważniejszych kryzysów, z jakimi może się zmierzyć związek.
• Poczucie, że relacja nie daje satysfakcji – poczucie braku satysfakcji z relacji może być kolejnym sygnałem kryzysu.

Jakie są Twoje doświadczenia związane z tym, jak kryzysy w relacjach mogą wpływać na zdrowie psychiczne i emocjonalne osób zaangażowanych?

Zdecydowanie tak, kryzysy w relacjach mogą mieć głęboki wpływ na zdrowie psychiczne i emocjonalne osób zaangażowanych. Badania psychologiczne oraz doświadczenia terapeutyczne pokazują, że konflikty, trudności w komunikacji czy rozstania mogą wywołać szeroki wachlarz negatywnych skutków dla psychiki i emocji.

Czy istnieją pewne mity lub nieporozumienia na temat kryzysów w relacjach, które chciałabyś rozwiać na podstawie Twojej wiedzy i doświadczenia?

Z perspektywy doświadczonego coacha, jednym z najczęstszych mitów dotyczących kryzysów w relacjach jest przekonanie, że ich wystąpienie oznacza koniec związku. W rzeczywistości kryzysy w relacjach są naturalnym elementem rozwoju i mogą stać się okazją do głębszego zrozumienia siebie i partnera, a także do wzmocnienia więzi.

Jakie jest Twoje najważniejsze przesłanie dla osób, które przechodzą obecnie kryzys w relacji?

„Nie chodzi o to, by unikać burz, ale o to, by nauczyć się tańczyć w deszczu.” To hasło przypomina, że w obliczu kryzysów w relacjach nie chodzi o ucieczkę od trudnych chwil, ale o to, by stawić im czoła z odwagą i nadzieją na lepsze jutro.

Polecenie dla moich klientów:

• John Gottman, Recepta na miłość
• John Gottman, Siedem zasad udanego małżeństwa
  
  

---

Wywiadu udzieliła Krystyna Szkarłat: Certyfikowany coach, trener kompetencji społecznych i mentor, który pomaga odnaleźć balans, pewność siebie i motywację do działania. To doskonała okazja, aby zatrzymać się na chwilę i odkryć, jak świadomie kształtować swoje życie i biznes!

Swoją ofertę kieruje do osób, które potrzebują wsparcia coacha w określeniu celów zarówno w życiu zawodowym jak i prywatnym. Mają określony cel, ale brakuje im motywacji do działania. Mają poczucie, że utknęły w miejscu. Mają problem z zarządzaniem czasem lub dyscypliną i potrzebują wsparcia w ułożeniu planu działania. Chcą być bardziej świadome siebie, swoich wartości i potrzeb. Chcą dokonać zmiany w swoim życiu, ale mają poczucie, że coś je ogranicza. Nie są zadowolone z aktualnej sytuacji życiowej i chcą lepszego życia, ale nie wiedzą jak to zrobi.

Więcej informacji o działaniach Krystyny znajdziesz na www.krystynaszkarlat.pl oraz w mediach społecznościowych:

Facebook: Krystyna Szkarłat Women Life Coach

Instagram: twoja_life_coach

LinkedIn: Krystyna Szkarłat